अमेरिका-इरान सम्झौतापछि किन चर्चामा छ फ्रान्सको भर्साय दरबार ?

काठमाण्डौ, ०४ अषाढ़ । अमेरिका र इरानबीच जारी द्वन्द्व अन्त्य गर्ने उद्देश्यका साथ अन्तरिम समझदारीपत्र (एमओयू) मा हस्ताक्षर भएसँगै फ्रान्सको भर्साय दरबार चर्चामा आएको छ ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले बिहीबार बिहान यसै दरबारमा इरानसँगको सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेपछि यसको इतिहास बारे चर्चा शुरु भएको हो ।  

फ्रान्सको राजधानी पेरिस नजिकै रहेको भर्साय दरबार विश्वकै सबैभन्दा प्रसिद्ध राजमहलमध्ये एक मानिन्छ । यसको सुरुआत सन् १६२३ मा राजा लुई तेह्रौँले बनाएको सानो सिकार भवनबाट भएको थियो । पछि उनका छोरा लुई चौधौँले यसलाई भव्य शाही दरबारमा रूपान्तरण गरेका थिए ।

सन् १६८२ मा लुई चौधौँले फ्रान्सको शाही दरबार र सरकार पेरिसबाट भर्साय सारेर यही दरबारलाई राजनीतिक केन्द्र बनाएका थिए । त्यसपछि सन् १७८९ मा भएको फ्रान्सेली क्रान्तिसम्म यो महल फ्रान्सको सत्ताको प्रमुख केन्द्र रह्यो ।भर्साय दरबारमा करिब २ हजार ३ सय कोठाहरू रहेका छन् । यसको सबैभन्दा चर्चित भाग ‘मिरर हल’ हो, जहाँ ३५७ वटा ऐना जडित छन् । विशाल बगैँचा र भव्य वास्तुकलाले यो दरबारलाई युरोपेली राजतन्त्रको शक्ति र वैभवको प्रतीक बनाएको छ ।

यस दरबारको ऐतिहासिक महत्व पनि निकै ठूलो छ । सन् १९१९ मा पहिलो विश्वयुद्ध समाप्त भएपछि यही स्थानमा ‘भर्साय सन्धि’मा हस्ताक्षर गरिएको थियो । उक्त सन्धिले युद्धलाई औपचारिक रूपमा अन्त्य गरेको भए पनि त्यसका कठोर सर्तहरूलाई पछि दोस्रो विश्वयुद्धका प्रमुख कारणमध्ये एक मानिएको छ ।

आज भर्साय दरबार संग्रहालयका रूपमा सञ्चालनमा छ र फ्रान्सका प्रमुख पर्यटकीय गन्तव्यमध्ये एक बनेको छ । यसलाई युनेस्कोको विश्व सम्पदा सूचीमा पनि समावेश गरिएको छ ।