भारतमा च्यावनप्राश विवाद: पतञ्जलिलाई ७२ घण्टा भित्र सबै प्लेटफर्मबाट विज्ञापन हटाउन आदेश

काठमाडौँ, २६ कार्त्तिक । पतञ्जलि आयुर्वेदको विशेष च्यावनप्राश विज्ञापन ७२ घण्टा भित्र हटाउन दिल्ली उच्च अदालतले आदेश दिएको छ । विज्ञापनमा पतञ्जलिले अन्य ब्रान्डहरूलाई 'ठग' भनेको विषयमा अदालतले यस्तो आदेश दिएको हो । डाबर इन्डियाको उजुरीपछि, न्यायाधीश तेजस कारियाको इजलासले यो अन्तरिम आदेश जारी गरेको थियो ।

अदालतले तुलनात्मक विज्ञापनहरूलाई अनुमति दिन सकिने बताएको छ, तर अरूलाई अपमान गर्ने वा गलत र भ्रामक बयान दिनेहरूलाई अनुमति नदिने स्पष्ट गरको छ । यो प्रतिबन्ध फेब्रुअरी २०२६ सम्म लागू रहनेछ । पतञ्जलिलाई अब टिभी, सामाजिक सञ्जाल वा छापा मिडियामा कतै पनि यो विज्ञापन देखाउन प्रतिबन्ध लगाइनेछ ।

पतञ्जलिले ७२ घण्टा भित्र सबै प्लेटफर्महरूबाट विज्ञापन हटाउनु वा ब्लक गर्नुपर्ने अदालतको आदेश छ । च्यवनप्राशलाई 'घोटाला' भन्ने वा यसको चिकित्सा मूल्यमाथि प्रश्न उठाउने कुनै पनि नयाँ विज्ञापन चलाउन नसकिने आदेश दिइएको छ ।

च्यवनप्राश बजारमा डाबर र पतञ्जलिबीच धेरै समयदेखि प्रतिष्पर्धा र तनाव चलिरहेको छ । डाबर यस खण्डमा लगभग ६० प्रतिशत हिस्साको साथ बजार लिडर ब्राण्ड हो, जबकि पतञ्जलिले हालै आफ्नै विशेष च्यवनप्राश सुरु गरेको छ । डाबरले पतञ्जलिको विज्ञापनले उनीहरूको उत्पादनलाई बदनाम गर्ने मात्र होइन तर सम्पूर्ण च्यवनप्राश वर्गलाई 'घोटाला' भनेर उनीहरूको विश्वसनीयतामाथि पनि प्रश्न उठाएको जिकिर गरेको छ । उसले यो व्यावसायिक अपमानको मामला भएको बताउदै एक कम्पनीले अर्को कम्पनीलाई बदनाम गर्ने प्रयास गरेको बताएको छ ।

पतञ्जलिको विशेष च्यवनप्राश विज्ञापनमा 'आउनुहोस्, घोटाला खानुहोस् !' जस्ता आकर्षक वाक्यांशहरू प्रयोग गरिएको थियो । यस विज्ञापनमा, बाबा रामदेवले यसो भनिरहेको देखिन्छ, 'धेरैजसो मानिसहरू च्यवनप्राशको नाममा ठगिएका छन् ।' अदालतले यसको जाँच गर्‍यो र भन्यो कि यो अन्य उत्पादनहरूलाई नक्कली वा निम्न स्तरको रूपमा चित्रण गर्ने प्रयास थियो । डाबरको च्यवनप्राश पनि यही श्रेणीमा पर्छ, जुन अनुचित हो ।

अर्को सुनुवाइ फेब्रुअरी २६, २०२६ मा हुनेछ । त्यसपछि गुणहरूको आधारमा तर्क गरिनेछ, र स्थायी आदेश आउने छ । यो मुद्दाले उद्योगको लागि एक बेन्चमार्क सेट गर्न सक्ने विश्लेषण गरिएको छ । डाबरले राहत पाएको छ, तर पतञ्जलिले अपील गर्न सक्ने छुट रहेको छ । साथै बजारमा च्यवनप्राशको बिक्री प्रभावित हुनेछ, किनकि उपभोक्ताहरू अब विज्ञापनहरूको बारेमा बढी सतर्क हुनेछन् ।