यस वैदिक सिद्धान्तलाई प्राचीन कालदेखि आजसम्म पनि काठमाण्डौँ उपत्यकाका राजोपाध्याय तथा गुभाजुहरूले प्रयोग गरि नै राखेको पाइञ्छ। उनीहरू दसैँको नवरात्रमा सप्तमीदेखि दशमीसम्मका कृत्य र तिहारका कृत्य पनि टुट-बढ नगरी प्रतिदिन क्रमशः गर्दछन्। यसरी राजोपाध्याय तथा गुभाजुहरूले वैदिक अहोरात्रात्मक सिद्धान्तलाई व्यवहारबाटै जोगाएर ल्याइराखेका छन् ।

तनहुँ पुगेर अथवा काठमाण्डौँमा नै पनि रमानाथसँग भेटेर आवश्यक सबै कुरा सोधपुछ गरेर जीवनचरित्र लेख्ने अवसर जुटेको भए मोतीरामद्वारा लेखिएको जीवनचरित्रको स्वरूप धेरै नै पृथक् हुन्थ्यो होला। भानुभक्तका जीवनका घटनाका वर्णनहरू पनि यथार्थको निकै नजिक पुग्थे होलान्।

द्विजोत्तमस्त्रीहरूको पनि वैदिक मन्त्रहरूमा अधिकार हुने र उनीहरूले वैदिक मन्त्र पढेर कर्म गर्नुपर्ने कुरा शास्त्रको तलस्पर्शी अध्ययन र विवेचनबाट स्पष्ट हुन्छ ।

तिहार पर्व शरद् ऋतु सकिन लागेको हेमन्तको प्रारम्भ हुने समयमा मनाइने पर्व हो भन्ने देखिन्छ। तर आर्तव वर्ष छोटो र नक्षत्रबद्ध वर्ष अलीकति लामो हुने हुँदा ऋतु ७२ वर्ष जतिमा १ दिन वरतिर सर्छ र लामो समयमा धेरै अन्तर पर्छ।

संस्कृत भाषाको दशमी शब्दबाट नेपालीमा दसैँ शब्द बनेको हो । दसैँलाई नेपालीहरूले ठुलो चाडका रूपमा मनाउने गर्दछन् । यो चाड घटस्थापनादेखि प्रारम्भ हुन्छ ।