विश्वकपको नकआउटमा आजराती दक्षिण अफ्रिका र क्यानडा आमने आमने

काठमाडौँ: फिफा विश्वकप फुटबलको नकआउट चरण आजरातीदेखि सुरु हुँदैछ । अन्तिम ३२ को पहिलो खेलमा दक्षिण अफ्रिका र सहआयोजक क्यानडा आमनेसामने हुँदैछन् । लस एन्जल्स स्टेडियममा हुने यो खेल आजराती नेपाली समय अनुसार १२: ४५ बजेदेखि शुरु हुदैछ ।

दुवै टोलीका लागि यो ऐतिहासिक अवसर हो, किनभने विश्वकपको इतिहासमा पहिलो पटक उनीहरू समूह चरण पार गर्दै नकआउट चरणमा पुगेका हुन् ।

यो खेल सन् २००२ पछि पहिलो पटक दुवै टोलीले आफ्नो पहिलो विश्वकप नकआउट खेल एकअर्काविरुद्ध खेल्न लागेको अवसर पनि हो । त्यसबेला टर्कीले आयोजक जापानलाई १-० ले हराएको थियो। त्यही इतिहास दोहोरिने आशामा दक्षिण अफ्रिका मैदान उत्रिनेछ ।

दक्षिण अफ्रिकाले समूह ‘ए’ मा अपेक्षाविपरीत प्रदर्शन गर्दै दक्षिण कोरिया र चेक गणतन्त्रलाई पछि पारेर उपविजेताका रूपमा अन्तिम ३२ मा स्थान बनाएको थियो । यद्यपि टोलीको आक्रामक तथ्यांक भने प्रभावशाली थिएन । समूह चरणमा विपक्षीको पेनाल्टी क्षेत्रमा सबैभन्दा कम ३५ पटक मात्र पुगेको दक्षिण अफ्रिकाले दुईवटा मात्र स्पष्ट गोल अवसर सिर्जना गरेको थियो ।

मुख्य प्रशिक्षक ह्युगो ब्रुस भने कमजोर टोलीको रूपमा खेल्न रुचाउने प्रशिक्षक मानिन्छन् । विश्व वरीयताको ६१औँ स्थानमा रहेको दक्षिण अफ्रिका विश्वकप नकआउट चरण खेल्ने तेस्रो सबैभन्दा तल्लो वरीयताको टोलीमध्ये एक हो । ७४ वर्षीय ब्रुस विश्वकपको नकआउट चरणमा टोलीको नेतृत्व गर्ने इतिहासकै सबैभन्दा पाका प्रशिक्षक पनि बन्नेछन् । दक्षिण अफ्रिकालाई समूह चरण पार गराउन थापेलो मासेकोले महत्त्वपूर्ण भूमिका खेले । उनले तेस्रो खेलमा दक्षिण कोरियाविरुद्ध निर्णायक गोल गर्दै १-० को जित दिलाएका थिए ।

दक्षिण अफ्रिकाको अर्को रोचक तथ्य भनेको टोलीका पछिल्ला ११ विश्वकप गोल ११ फरक खेलाडीले गरेका छन् । यसपटक निर्णायक क्षणमा कुन खेलाडी चम्किनेछ भन्ने चासो पनि उत्तिकै छ ।

यता सहआयोजक क्यानडाले प्रशिक्षक जेसी मार्सको नेतृत्वमा आक्रामक फुटबल खेलेको छ । नाथन सालिबा टोलीका प्रमुख खेलाडी बनेका छन् । उनले विश्वकपका दुई खेलमा एक गोल र दुई गोलका अवसर सिर्जना गर्दै तीन गोलमा प्रत्यक्ष योगदान दिएका छन् ।

क्यानडाले समूह चरणमा २१ पटक लक्ष्यमा प्रहार गरेको थियो, जुन सन् १९८६ र २०२२ का विश्वकपमा गरेको कुल प्रहारभन्दा झन्डै दोब्बर हो । सुरुआती चार विश्वकप खेलमा गोल गर्न नसकेको क्यानडाले पछिल्ला पाँच खेलमा लगातार गोल गरेको छ । यद्यपि यस संस्करणमा टोलीका १० गोलमध्ये छ गोल कतारविरुद्ध ६-० को जितमा मात्र आएका थिए । समूह चरणको अन्तिम खेलमा क्यानडा स्विट्जरल्यान्डसँग २-१ ले पराजित भए पनि चार अंकसहित समूह ‘बी’ को उपविजेता बन्दै नकआउट चरणमा पुगेको थियो । आयोजक राष्ट्रका रूपमा चार अंकमै समूह चरण पार गर्ने टोली सन् १९९४ पछि पहिलो पटक बनेको हो । विश्वकपको यो खेलमा क्यानडा कागजी रूपमा केही बलियो देखिए पनि दक्षिण अफ्रिकाको अनुशासित र रक्षात्मक शैलीले खेललाई निकै प्रतिस्पर्धात्मक बनाउन सक्छ ।

दक्षिण अफ्रिका र क्यानडाबीच अहिलेसम्म एकपटक मात्र भेट भएको छ । सन् २००७ मा भएको मैत्रीपूर्ण खेलमा दक्षिण अफ्रिकाले २-० को जित निकालेको थियो । क्यानडाको अफ्रिकी टोलीविरुद्धको प्रतिस्पर्धात्मक कीर्तिमान भने कमजोर छ । सन् २००१ मा क्यामरुनसँग २-० र सन् २०२२ को विश्वकपमा मोरोक्कोसँग २-१ ले पराजित भएको थियो ।

नकआउट चरणको पहिलो खेल भएकाले दुवै टोलीका लागि सानो गल्ती पनि महँगो पर्न सक्छ । विजेता टोलीले अन्तिम १६ मा स्थान सुरक्षित गर्नेछ भने पराजित टोलीको विश्वकप यात्रा यहीँ समाप्त हुनेछ ।